دکتر اعظم غیبی / مقالات / چسبندگی جفت
۵ دقیقه
انواع چسبندگی جفت

چسبندگی جفت

آنچه می خوانید...

اگر در مورد چسبندگی جفت اطلاعات کاملی ندارید لازم است تا این نوشته را تا انتها بخوانید. جفت عضوی است که طی دوران بارداری در رحم تشکیل می‌شود تا اکسیژن و مواد غذایی را به نوزاد برساند. با رشد جنین، جفت به دیواره‌ی رحم می‌چسبد. در برخی موارد (حدود ۱ در هر ۵۳۳) بارداری جفت بیش از حد در عمق دیواره رحم نفوذ کرده و بعد از تولد نوزاد به راحتی جدا نمی‌شود که در اینصورت با ایجاد خونریزی‌های شدید نیاز به مداخلات پزشکی لازم است تا خارج شود. علاوه بر این موارد می توان گفت که چسبندگی ممکن است به صورت کامل یا جزئی به دیواره داخلی رحم رخ دهد.

این عارضه اولین بار در سال ۱۹۳۷ توصیف شد، مطالعات اپیدمیولوژیک نشان می دهند که با شیوع افزایش زایمان سزارین، امکان افزایش چسبندگی در بارداری‌های بعدی افزایش می‌یابد، این خطر با افزایش تعداد زایمان‌های سزارین افزایش می‌یابد. چسبندگی جفت با آسیب به پوشش یکپارچه رحم ممکن است منجر به هیسترکتومی شود.

چسبندگی جفت باعث ایجاد چه عارضه‌هایی می‌شود؟

چسبندگی جفت ممکن است مشکلات بسیار زیادی را به همراه داشته باشد که برخی از آن ها عبارتند از:

  • این اختلال یک بیماری جدی می‌باشد، اگر بخشی از جفت به دیواره رحم چسبیده باشد و قسمتی از آن حین زایمان پاره شود می‌تواند سبب خونریزی واژینال بسیار شدید پس از زایمان شود.
  • خونریزی شدید واژینال که به علت این عارضه ایجاد شود ممکن است از لخته شدن خون جلوگیری کند و باعث نارسایی ریه و کلیه شود.
  • جسبندگی جفت احتمال زایمان زودرس را افزایش می‌دهد. (اگر این اختلال باعث خونریزی در سه ماهه آخر بارداری شود ممکن است پزشک تصمیم بگیرد جنین را پیش از موعد زایمان و از طریق سزارین به دنیا بیاورد.)

انواع چسبندگی جفت

سه نوع خاص از این وضعیت وجود دارد که شامل موارد زیر می‌شود:

جفت به دیواره رحم می‌چسبد اما از دیواره عبور نمی‌کند و به بافت عضلانی رحم آسیب وارد نمی نماید.

جفت به طور عمقی به دیواره رحم می‌چسبد و در دیواره عضلاتی نیز فرو می‌رود.

جفت به دیواره رحم و بافت ماهیچه‌ای رحم نفوذ می‌کند و در بعضی مواقع به اندام‌های مجاور مانند مثانه یا روده می‌چسبد.

علائم چسبندگی جفت

علائم چسبندگی جفت

در اکثر موارد هیچ‌گونه علامت خاصی طی دوران بارداری مربوط به چسبندگی جفت وجود ندارد، در برخی موارد خونریزی واژینال به رنگ قرمز روشن در سه ماهه سوم یا کمی پیش از آن می‌تواند یکی از نشانه‌های چسبندگی جفت باشد.

این علامت می تواند نشانه‌ای از جفت سر راهی نیز باشد، جفت سر راهی به جفتی گفتی می‌شود که جفت در قسمت پایین دهانه رحم قرار می‌گیرد و تمام یا قسمتی از دهانه رحم را می‌پوشاند. بنابراین هر زمان طی دوران بارداری دچار خونریزی واژینال شدید باید سریعاً به بهترین مرکز سونوگرافی مراجعه کنید تا تمامی این موارد مورد بررسی قرارگیرد.

چه عوامل سبب افزایش چسبندگی جفت خواهد شد

علت اصلی این عارضه هنوز به طور کامل مشخص نیست اما به نظر می‌رسد ناهنجاری‌های دیواره داخلی رحم منجر به ایجاد این اختلال می‌شود، این ناهنجاری‌ها ممکن است به علت ایجاد اسکار پس از زایمان سزارین قبلی یا جراحی‌های دیگری که در رحم داشته‌اید ایجاد شده باشد.

برخی از عواملی که ممکن است باعث افزایش احتمال رخداد این اختلال شوند عبارتند از:

  • جراحی رحم یا هر نوع جراحی رحم که باعث آسیب به دیواره عضلانی رحم (میومتر) شده باشد، احتمال چسبندگی جفت را افزایش می‌دهد.
  • برداشتن فیبروم‌های داخل دیواره رحم
  • آمبولیزاسیون شریان رحم
  • ابلیشن آندومتر
  • داشتن بارداری‌های قبلی ممکن است خطر چسبندگی جفت با هر بار بارداری افزایش دهد.
  • سن بالای ۳۵ سال
  • موقعیت قرار گرفتن جفت در صورتی که جفت سر راهی باشد احتمال خطر چسبندگی جفت را افزایش می دهد.

راه های تشخیص چسبندگی جفت

چسبندگی جفت در زمان گذشته تا لحظه زایمان قابل تشخیص نبود، البته در حال حاضر هم گاهی ممکن است تا زمان بارداری این اختلال تشخیص داده نشود اما در اکثر موارد با سونوگرافی‌هایی که طی دوران بارداری انجام می‌شود پزشک می‌تواند این موضوع را پیش از موعد زایمان تشخیص دهد.

اگر یکی از عوامل خطر مربوط به چسبندگی جفت را دارید و نتایج سونوگرافی مشکوک به چسبندگی جفت باشد ممکن است ام‌آرآی جهت تشخیص دقیقتر برای شما انجام شود.

با تشخیص زودهنگام، پزشک و تیم پزشکی آمادگی لازم جهت پیشگیری از عوارضی مانند خونریزی‌های شدید حین زایمان را خواهند داشت، همچنین دستورالعمل‌های بهداشتی به شما ارائه خواهد شد تا بتوانید از خود و جنین خود طی دوران بارداری به بهترین شکل مراقبت نمایید.

درمان چسبندگی جفت

با اینکه چسبندگی جفت درمانی ندارد اما راهکارهایی وجود دارد که می‌توان خطرات مرتبط با آن را مدیریت نمود.

  • اگر چسبندگی جفت به موقع تشخیص داده شود ممکن است پزشک شما برای زایمان سزارین و به دنبال آن هیسترکتومی (شامل برداشتن تمام یا قسمتی از رحم می‌باشد) برنامه‌ریزی کند. در مواردی که قصد بارداری‌های بعدی را دارید باید با پزشک خود صحبت نمایید تا در صورت امکان از انجام هیسترکتومی جلوگیری شود، هرچند در مواردی تنها راه حل باقی مانده انجام هیسترکتومی می‌باشد.
  • گاهی ممکن است پزشک تا زمان اتمام بارداری برای سزارین صبر کند اما در مواردی نیز لازم است سزارین پیش از موعد انجام شود، در صورت بروز مشکلات غیرقابل پیش‌بینی سزارین اورژانسی ممکن است نیاز باشد.
  • با آزمایش آمنیوسنتز می‌توان بهترین زمان جهت سزارین را ارزیابی کرد، با این آزمایش می‌توان سلامت ریه‌های جنین را ارزیابی کرد و با توجه به آن جهت تاریخ دقیق سزارین برنامه‌ریزی نمود.
  • اگر ضرورت سزارین پیش از موعد حس شود گاهی اوقات شاید لازم باشد مادر از کورتیکواستروئیدها جهت تسریع رشد ریه و سایر اندام‌های جنین استفاده نماید.

نکته‌ای که باید به آن توجه شود این است مادری که دارای چسبندگی جفت است بهتر است در بیمارستانی زایمان خود را انجام دهد که بخش جراحی مجهز و بخش مراقبت‌های ویژه نوزاد نارس را داشته باشد تا در صورت بروز هرگونه مشکلی بتوان عواقب بعدی را کنترل نمود.

لوگو دکتر اعظم غیبی

مرکز سونوگرافی و رادیولوژی طنین

دکتر اعظم غیبی
متخصص رادیولوژی، سونوگرافی، MRI و CT scan
فلوشیپ تصویربرداری پستان، زنان، بارداری
CERTIFICATION اکوکاردیوگرافی جنین و FMF انگلستان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

two × 2 =