سونوگرافی پروستات یک آزمایشی غیر تهاجمی برای بررسی پروستات است تا فرد از وجود هرگونه ناهنجاری، بیماری یا سرطان در این ناحیه مطلع شود. این تصویر برداری به وسیله امواج صوتی انجام میشود و تصاویر سیاه و سفیدی از پروستات تولید میکند. در این مقاله به بررسی کاربرد و نحوه انجام سونوگرافی پروستات میپردازیم.

بیشتر بخوانید: سونوگرافی مجاری ادراری
سونوگرافی پروستات چیست؟
سونوگرافی برای تشخیص انواع ناهنجاری و تغییرات به وجود آمده در بافتها و اندامهای بدن استفاده میشود.سونوگرافی از تصویربرداری با اشعه ایکس دقیقتر و ایمنتر است زیرا در سونوگرافی پروستات از هیچ پرتوی خطرناکی استفاده نمیشود. مدت زمان انجام این آزمایش حدود ۳۰ دقیقه است همچنین نتیجه آن بلافاصله آماده میشود.
کاربرد سونوگرافی پروستات
سونوگرافی پروستات با اهداف مختلف و برای تشخیص بیماریهای متعدد انجام میشود در ادامه این مطلب به کاربردهای این نوع از سونوگرافی اشاره خواهیم کرد:
- تخلیه ناقص مثانه و احساس تکرر ادرار از نشانههای اصلی بزرگی پروستات است بنابراین پزشک متخصص برای تشخیص این اختلال سونوگرافی پروستات را تجویز میکند.
- در برخی موارد برای تشخیص علت ناباروری مردان انجام سونوگرافی پروستات تجویز میشود.
- تشخیص رشد غیرطبیعی پروستات با سونوگرافی ممکن است.
- زمانی که پزشک قصد نمونه برداری یا بیوپسی از پروستات را داشته باشد با کمک سونوگرافی میتواند مسیر سوزنها را هدایت کند.
بیشتر بخوانید: سونوگرافی آپاندیس
علل انجام سونوگرافی پروستات
سونوگرافی پروستات به عنوان یک ابزار تشخیصی مهم در حوزه سلامت مردان مورد استفاده قرار میگیرد. فرد اگر دارای شرایط زیر باشد انجام سونوگرافی پروستات توصیه میشود:
- مردان بالای ۴۰ سال لازم است برای بررسی رشد و اندازه پروستات این سونوگرافی را انجام دهند.
- افرادی که مشکل دفع ادرار دارند باید سونوگرافی پروستات را انجام دهند.
- مشاهده خون در ادرار یکی از علل اصلی انجام سونوگرافی پروستات است.
- برخی افراد ممکن است در اطراف ناحیه مقعد احساس وجود توده و بافت اضافه داشته باشند بنابراین توصیه میشود سونوگرافی پروستات را به منظور بررسی بیشتر انجام دهند.
- نتایج غیر طبیعی در آزمایشهای خون یا ادرار یکی از علل انجام سونوگرافی پروستات است.
- اگر در نتایج آزمایشهای باروری مردان کاهش تعداد اسپرم مشاهده شود. این نوع سونوگرافی برای فرد تجویز میشود.
بیشتر بخوانید: سونوگرافی برست و اگزیلاری
آمادگی جهت سونوگرافی پروستات
انجام سونوگرافی پروستات به آمادگی خاصی نیاز ندارد و معمولا به صورت سرپایی انجام میشود اما ممکن است پزشک برخی از دستورالعملها را به فرد ارائه دهد که شامل موارد زیر است:
- لازم است بیمار چند ساعت پیش از انجام سونوگرافی از خوردن غذا و مواد خوراکی پرهیز کند.
- بیمار در هنگام انجام سونوگرافی نباید جواهرات و وسایل فلزی به همراه داشته باشند.
- چند ساعت پیش از سونوگرافی بیمار باید از ملینها استفاده کند تا رودهها پاک شوند.
- پزشک ممکن است یک داروی آرام بخش برای زمان انجام سونوگرافی تجویز کند.
- بیمار یک هفته پیش از انجام سونوگرافی باید از مصرف دارویی ضد انعقاد خون خودداری کند.
نحوه انجام انواع سونوگرافی پروستات
سونوگرافی پروستات به صورت داخلی و خارجی انجام میشود. در سونوگرافی داخلی یا ترانس رکتال، یک مبدل خاص به ابعاد کوچک وارد مقعد میشود تا به تصویربرداری دقیقتر از پروستات بپردازد. این تست میتواند به تشخیص آسیبها، التهابات، تودهها یا سایر مشکلات پروستات کمک کند.
در این نوع سونوگرافی امواج فراصوت به غده پروستات و بافتهای اطراف آن تابانده شده و نتیجه تصویربرداری به صورت تصاویر سیاه و سفید ثبت میشود. در ادامه به روشها انجام سونوگرافی پروستات اشاره خواهیم کرد:
سونوگرافی پروستات از روی شکم
سونوگرافی پروستات در برخی موارد از روی شکم انجام می شود. در این روش برای ثبت تصاویر با کیفیت تر، مثانه بیمار باید پر باشد.
سونوگرافی پروستات از طریق رکتال
انجام سونوگرافی پروستات از طریق مقعد روش دقیقتری است. در این روش از بیمار خواسته میشود و به پشت یا پهلو دراز بکشد و زانوها را به سمت شکم خم کند.
سپس مبدل سونوگرافی پس از آغشته شدن به ژل از طریق مقعد وارد بدن میشود و تصویر برداری از پروستات آغاز میشود.
بیشتر بخوانید: سونوگرافی ترانس رکتال

ممنوعیتهای انجام سونوگرافی پروستات
مردانی که طی یک عمل جراحی بخش انتهای روده (راست روده) خود را برداشتهاند، نمیتوانند سونوگرافی پروستات را انجام دهند. زیرا برای انجام این نوع سونوگرافی، معمولا مبدل دستگاه وارد راست روده میشود. در این شرایط ممکن است انجام MRI لگن جایگزین سونوگرافی شود.
بیشتر بخوانید: سونوگرافی ارتوپدی
عوارض سونوگرافی پروستات
سونوگرافی پروستات یک روش ایمن و دقیق برای تشخیص ناهنجاریهای پروستات است که با توجه به عدم استفاده از اشعه ایکس در این تصویربرداری هیچ گونه خطری به همراه ندارد. احساس درد خفیف و ناراحتی در ناحیه مقعد پس از انجام سونوگرافی طبیعی بوده با مصرف مسکنها برطرف میشود.
نتیجه گیری
سونوگرافی پروستات یکی از ابزارهای تشخیصی پزشکی است که برای بررسی و تصویربرداری از پروستات استفاده میشود. این تست به منظور تشخیص مشکلات و بیماریهای مرتبط با پروستات، اعمال جراحی، یا بررسی نظام گردش خون در این منطقه مورد استفاده قرار میگیرد. اگر قصد انجام سونوگرافی پروستات را دارید با مراجعه به مرکز تصویربرداری طنین مراجعه کرده و از خدمات این مرکز بهره مند شوید.
